Κοινοποιείστε το άρθρο

8 Φεβρουαρίου: Διεθνής Ημέρα κατά της Επιληψίας

Η δεύτερη Δευτέρα του Φεβρουαρίου καθιερώθηκε από το 2015, ως Διεθνής Ημέρα κατά της Επιληψίας, με πρωτοβουλία της Διεθνούς Ένωσης κατά της Επιληψίας (ILAE) και του Παγκοσμίου Γραφείου Επιληψίας (IBE), με στόχο την ενημέρωση και την ευαισθητοποίηση της διεθνούς κοινής γνώμης για την επιληψία, μία πάθηση με έντονο κοινωνικό στίγμα.

 

Τι είναι

Η επιληψία είναι μία χρόνια διαταραχή που εκδηλώνεται με επαναλαμβανόμενες, απρόκλητες επιληπτικές κρίσεις, οι οποίες συμβαίνουν λόγω μίας ξαφνικής αύξησης της ηλεκτρικής δραστηριότητας στον εγκέφαλο. Αυτό προκαλεί μία προσωρινή διαταραχή στα συστήματα ανταλλαγής μηνυμάτων μεταξύ των κυττάρων του εγκεφάλου. Κατά τη διάρκεια μίας επιληπτικής κρίσης ο εγκέφαλος του ασθενούς «αναστέλλεται» ή «συγχύζεται».

 

Είναι μία ασθένεια που χαρακτηρίζεται από ασυνήθιστη συμπεριφορά και αντίληψη, διαταραγμένα αισθήματα και έντονες συσπάσεις μυών που μπορεί να οδηγήσουν και σε λιποθυμία. Στον κόσμο υπάρχουν περίπου 65 εκατομμύρια άτομα με επιληψία, ενώ στην Ελλάδα υπολογίζονται περίπου 100 χιλιάδες.

 

BINTEO

 

Κάθε ασθενής βιώνει την επιληψία με διαφορετικό τρόπο

Αυτό που ένας ασθενής με επιληψία βιώνει κατά τη διάρκεια μίας επιληπτικής κρίσης θα εξαρτηθεί από ποιο μέρος του εγκεφάλου του ή της ξεκινά η επιληπτική δραστηριότητα και πόσο πολύ και γρήγορα εξαπλώνεται από εκείνη την περιοχή. Κατά συνέπεια, υπάρχουν διάφοροι τύποι επιληπτικών κρίσεων και κάθε ασθενής θα έχει επιληψία με το δικό του / της μοναδικό τρόπο.

 

Μία όχι-τόσο-σπάνια νόσος

Η συχνότητα της επιληψίας είναι περίπου 1% του γενικού πληθυσμού. Πάνω από 65 εκατομμύρια έχουν επιληψία παγκοσμίως και περίπου έξι εκατομμύρια στην Ευρώπη. Ποσοστό 85% ζει στις αναπτυσσόμενες σε σύγκριση με τις ανεπτυγμένες χώρες, πιθανότατα λόγω της αυξημένης συχνότητας εγκεφαλικών λοιμώξεων και της πλημμελούς υγειονομικής φροντίδας, με φτωχή πρόσβαση στην σωστή διάγνωση και θεραπεία.

 

Τύποι & περιγραφές

Υπάρχουν τρεις τύποι διαγνώσεων της επιληψίας:

  • Ιδιοπαθής: δεν υπάρχει προφανής αιτία επιληψίας.
  • Κρυπτογενής: ο γιατρός πιστεύει ότι υπάρχει πιθανότατα μία αιτία επιληψίας, αλλά δε μπορεί να το εντοπίσει.
  • Συμπτωματική: ο γιατρός γνωρίζει ποια είναι η αιτία της επιληψίας.

 

Υπάρχουν τρεις περιγραφές των επιληπτικών κρίσεων, ανάλογα με το μέρος του εγκεφάλου από το οποίο ξεκίνησε η επιληπτική δραστηριότητα:

 

  1. Μερική ή εστιακή επιληπτική κρίση που διακρίνεται σε απλή (η ηλεκτρική διαταραχή δεν εξαπλώνεται, ο ασθενής δεν παρουσιάζει απώλεια συνείδησης) και σύνθετη (ο ασθενής εμφανίζει σύνθετες ψευδαισθήσεις, νοητικές διαταραχές, απώλεια συνείδησης, κινητική δυσλειτουργία)
  1. Γενικευμένη επιληπτική κρίση που συμβαίνει όταν τα δύο ημισφαίρια του εγκεφάλου έχουν επιληπτική δραστηριότητα και η συνείδηση του ασθενούς χάνεται όσο η κρίση είναι σε εξέλιξη. Οι κατηγορίες της γενικευμένης επιληπτικής κρίσης είναι:
  • Τονικοκλονική (grand mal): η πιο συχνή και δραματική επιληπτική κρίση που συνοδεύεται από απώλεια συνείδησης, τονικές και κλονικές φάσεις. Μετά τον παροξυσμό ακολουθεί περίοδος σύγχυσης και εξάντλησης.
  • Αφαίρεση (petit mal): σύντομη, απότομη και αυτοπεριοριζόμενη απώλεια συνείδησης, εμφανίζεται σε ηλικίες 3-5 ετών μέχρι την εφηβεία.
  • Μυοκλονική: σύντομα επεισόδια σύσπασης των μυών ως αποτέλεσμα νευρολογικής βλάβης. Είναι σπάνια.
  • Πυρετικοί σπασμοί: σε ηλικίες 3-5 μηνών, μικρά παιδιά εμφανίζουν σπασμούς σε ασθένειες που συνοδεύονται από υψηλό πυρετό, εντελώς καλοήθεις.
  • Επιληπτική κατάσταση (status epilepticus): οι παροξυσμοί επανέρχονται κατά σύντομα χρονικά διαστήματα.
  1. Δευτεροβάθμια γενικευμένη επιληπτική κρίση, που συμβαίνει όταν η επιληπτική δραστηριότητα ξεκινά ως μερική κρίση, αλλά στη συνέχεια εξαπλώνεται και στα δύο ημισφαίρια του εγκεφάλου.

 

Αντιμετώπιση & πρώτες βοήθειες

Εφόσον γίνει η διάγνωση, τα άτομα με επιληψία παίρνουν φαρμακευτική, αντιεπιληπτική αγωγή, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις υπάρχει και η επιλογή της χειρουργικής επέμβασης.

Σε περίπτωση που βρεθείτε κοντά σε άτομο που βιώνει επιληπτική κρίση:

  • Μην χάσετε την ψυχραιμία σας και απομακρύνετε αντικείμενα που μπορεί να προκαλέσουν τραυματισμό.
  • Σημειώστε την ώρα που ξεκίνησε η κρίση και μην αφήσετε το άτομο μόνο.
  • Να παράσχετε υποστήριξη σε περίπτωση πτώσης και να μιλάτε αργά και χαμηλόφωνα.
  • Χρησιμοποιήστε κάτι μαλακό, όπως ένα μαξιλάρι ή μια πετσέτα, για να προστατέψετε το κεφάλι αν το άτομο βρίσκεται στο έδαφος.
  • Μην προσπαθείτε να συγκρατήσετε το άτομο και μην ασκείτε πίεση στα χέρια ή στα πόδια για να αποτρέψετε τους σπασμούς.
  • Μην τοποθετήσετε τίποτα στο στόμα του ατόμου.
  • Αν οι σπασμοί δεν έχουν σταματήσει μετά από 5 λεπτά, καλέστε ασθενοφόρο.
  • Αφού σταματήσει η κρίση τοποθετήστε το άτομο σε θέση πλάγιας κατάκλισης και ελέγξτε αν ο ρυθμός αναπνοής του έχει επανέλθει στο φυσιολογικό. Ελέγξτε ότι δεν υπάρχει κάποιο ξένο σώμα (π.χ. τροφή, τεχνητή οδοντοστοιχία) στην αναπνευστική οδό. Καλέστε ασθενοφόρο αν παρατηρήσετε δυσκολία στην αναπνοή αφού σταματήσει η κρίση.
  • Μην απομακρυνθείτε μέχρι να βεβαιωθείτε ότι το άτομο έχει επανέλθει πλήρως.

 

ΒΙΝΤΕΟ

 

Οι επιληπτικές κρίσεις είναι γνωστές από την πρώιμη ιστορία και η επιληψία ως ασθένεια είναι γνωστή για περισσότερο από 4000 χρόνια.

Η λέξη επιληψία προέρχεται από την λέξη “επιλαμβάνειν” που σημαίνει “αιφνίδια κατάληψη ή κυριαρχία πάνω σε κάποιον”.  Ο όρος “επιληψία” χρησιμοποιήθηκε για πρώτη φορά από τον Ιπποκράτη (460-357 π.χ.) και τον Αριστοτέλη (384-322). Ιστορικά, επιληψία είχαν πολλοί διάσημοι άνθρωποι που άφησαν ανεξίτηλο το στίγμα τους στην ιστορία, την επιστήμη και την τέχνη, όπως οι: Μέγας Αλέξανδρος, η Αγκάθα Κρίστι, ο Λεονάρντο ντα Βίντσι, ο Ναπολέων και ο Τσαϊκόφσκι, ο Βίνσεντ βαν Γκόνγκ, Έντγκαρ Άλλαν Πόε, Ισαάκ Νεύτων, Λόρδος Βύρων, Μιχαήλ Άγγελος, Ναπολέων Βοναπάρτης, Πυθαγόρας, Ρίτσαρντ Μπάρτον, ήταν μερικοί μόνο από τους διάσημους που έπασχαν από επιληψία.

 

Επιληψία στην αρχαιότητα

Πρώτος και πάλι ο Ιπποκράτης ήταν αυτός που χρησιμοποίησε τη λέξη επιληψία για να περιγράψει την αιφνίδια κατάληψη από την εικόνα μίας επιληπτικής κρίσης. Η θέα ενός ανθρώπου που είναι σε επιληπτική κρίση μπορεί να δημιουργήσει πλήθος συναισθημάτων σε αυτόν που την παρακολουθεί και αυτός είναι ο λόγος που μέχρι σήμερα η ασθένεια αυτή δημιουργεί παράλληλα συναισθήματα αμηχανίας και περιέργειας.

 

Στην αρχαία Ινδία, ο δαίμονας “apasmara” ήταν συνώνυμο της επιληψίας.

Η θεά της γονιμότητας Tlazolteotl των Αζτέκων μπορούσε να διαπεράσει τους ανθρώπους και να τους προκαλέσει επιληψία ή να τους θεραπεύσει από αυτή.

Οι Ίνκας φαίνεται ότι γνώριζαν την επιληψία και τη θεωρούσαν σοβαρή νόσο γι’ αυτό της έδιναν ονόματα όπως Aya huayra (αναπνοή του θανάτου) και Huani keshia (ασθένεια του θανάτου).

Το θέμα της επιληψίας ωστόσο επεκτάθηκε και στην εκκλησιαστική τέχνη και λατρεία και εμφανίζεται σε μια σειρά τοιχογραφιών, πινάκων ζωγραφικής και γλυπτών από τον 9ο αιώνα μ.Χ

Επιληψία και Τέχνη

Ωστόσο πίσω από την λέξη επιληψία κρύβεται εδώ και αιώνες μία μεγάλη ιστορία συνδεδεμένη με την έκφραση της τέχνης, με την θρησκεία και με χιλιάδες διάσημες προσωπικότητες που μέσα από τις επιληπτικές κρίσεις τους κατάφεραν να εξωτερικεύσουν την δημιουργικότητά τους και να ξεχωρίσουν.

 

Με μια απλή ματιά στις αναφορές συγγενικών τους προσώπων και τις μαρτυρίες ιατρών της εποχής θα συνειδητοποιήσουμε πόσες προσωπικότητες μεγάλων έργων και καλλιτέχνες της εποχής έπασχαν από επιληψία ή κάποιου είδους μανιοκατάθλιψη και μέσα από αυτό ξεχώρισαν τόσο τα έργα τους όσο και η ιδιοσυγκρασία τους εκφρασμένη με έναν πολύ ιδιαίτερο τρόπο.

Σε πίνακες ζωγραφικής και γλυπτά απεικονίζονται και ιστορικές προσωπικότητες που έπασχαν από τη νόσο. Στους διάσημους επιληπτικούς περιλαμβάνονται πρόσωπα από την προχριστιανική περίοδο, όπως ο προφήτης Βαρλαάμ, από τη ρωμαϊκή αυτοκρατορία ο Ιούλιος Καίσαρας και μετέπειτα ο Απόστολος Παύλος.

Ο Ντοστογιέφσκι, μέσα σε εκείνον τον απροσδιόριστο χρόνο της επιληπτικής κρίσης, οραματιζόταν και βίωνε μέσα από τις δικές του ψευδαισθήσεις ολόκληρους μυστικιστικούς κόσμους και ήρωες απίθανα εγωκεντρικούς. Αυτές είναι οι μαρτυρίες πολλών νευρολόγων της εποχής που τους είχε απασχολήσει “Ντοστογιέφσκια” επιληψία, όπως την χαρακτήριζαν. Στην προσπάθεια τους, μάλιστα, να γίνουν best-seller συγγραφείς πολλοί ψυχίατροι και νευρολόγοι υποβίβασαν την πολυπλοκότητα της προσωπικότητας σε εκδηλώσεις νευρολογικών ή ψυχιατρικών διαταραχών μη γνωρίζοντας ακόμα πολλά στοιχεία για την πάθηση αυτή.

Αντίστοιχες αναφορές έχουν υπάρξει κατά καιρούς και για τον Μπετόβεν αλλά και για πολλούς μεγάλους ζωγράφους όπως ο Βαν Γκογκ και ο Λεονάρντο ντα Βίντσι αποτέλεσμα του συνονθυλεύματος των μηνυμάτων που παρουσίαζαν μέσα από την πολύπλοκη για πολλούς τέχνη τους.

Τα δείγματα ωστόσο δεν λείπουν και από την αρχαία ελληνική λογοτεχνία με χαρακτηριστικό το απόσπασμα από την Ορέστεια του Αισχύλου (500 π.Χ.), όπου η Κασσάνδρα λέει τα προφητικά της λόγια ενώ βγάζει αφρούς από το στόμα και κάνει σπασμούς.

Ο κατάλογος με τους διάσημους επιληπτικούς δείχνει ότι κάποιοι παρά το πρόβλημα που είχαν κατόρθωσαν να ξεχωρίσουν και ο τρόπος με τον οποίο κάποια επιληπτικά άτομα συνεισφέρουν και προάγουν τον πολιτισμό και την τέχνη δεν μπορεί να παραγκωνιστεί σε καμία περίπτωση από την πάθηση αυτή. Σήμερα αυτό που γνωρίζουμε είναι ότι η επιληψία είναι η τάση που έχουν ορισμένα άτομα να παρουσιάζουν σπασμούς ή κρίσεις και με την ανάπτυξη της Ιατρικής και τις ραγδαίες εξελίξεις στις έρευνες των φαρμακευτικών εταιρειών υπάρχουν περισσότερα από ένα φάρμακα που μετριάζουν αν όχι εξαλείφουν τα συμπτώματα ώστε το άτομο να βιώνει μία εντελώς φυσιολογική ζωή.

 

Οι ελληνικές και μη οργανώσεις στις οποίες μπορείτε να απευθυνθείτε για οποιαδήποτε βοήθεια στο θέμα της Επιληψίας εμφανίζονται παρακάτω:

Παγκόσμιο Γραφείο Επιληψίας http://www.ibe-epilepsy.org/

Διεθνής Ένωση Επιληψίας http://www.ilae.org/

Πανελλήνιος Επιστημονικός Σύλλογος κατά της Επιληψίας http://www.grlae.gr/

Ελληνική Εθνική Ένωση κατά της Επιληψίας http://www.epilepsy-greece.gr/

 

Πηγές 

 

http://www.freeminds.gr/8-%CF%86%CE%B5%CE%B2%CF%81%CE%BF%CF%85%CE%B1%CF%81%CE%AF%CE%BF%CF%85-%CE%B4%CE%B9%CE%B5%CE%B8%CE%BD%CE%AE%CF%82-%CE%B7%CE%BC%CE%AD%CF%81%CE%B1-%CE%B5%CF%80%CE%B9%CE%BB%CE%B7%CF%88%CE%AF%CE%B1%CF%82/

 

 

What’s your Reaction?
+1
0
+1
0
+1
0
+1
0
+1
0
+1
0
+1
0
Κοινοποιείστε το άρθρο