ΕΙΔΗΣΕΙΣ, ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ, ΤΑΞΙΔΙΑ, ΟΡΘΟΔΟΞΙΑ, ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΕΙΣ
Πολιτισμός

Το Ίδρυμα Ωνάση αποκατέστησε την Οικία Καβάφη στην Αλεξάνδρεια

Το Ίδρυμα Ωνάση αποκατέστησε την Οικία Καβάφη στην Αλεξάνδρεια

 

 

«Εκατόν εξήντα χρόνια μετά τη γέννησή του, ο Κωνσταντίνος Π. Καβάφης αποκτά μια νέα “στέγη”, απ’ όπου θα εκπέμπεται η διαρκής ευαισθησία της διαχρονικής του ποίησης.»

 

Η ζωή και το έργο του Καβάφη στην Αλεξάνδρεια του παρελθόντος συνομιλούν με το παρόν και το μέλλον
του έργου του στο Αρχείο Καβάφη στην Αθήνα.

Μπορείς να φανταστείς το μικρό γραφείο στο οποίο έγραφε τα ποιήματά του ο Κ. Π. Καβάφης; Το μπαλκόνι στο οποίο ονειρευόταν το αύριο και αναπολούσε το χθες;
Τη γειτονιά στην οποία περπατούσε στο κέντρο της Αλεξάνδρειας; Το διαμέρισμά του στην πρώην οδό Lepsius;

Στις 11 Μαΐου 2024, η Οικία Καβάφη άνοιξε ξανά τις πόρτες της στο κοινό, με σκοπό να καταστεί πόλος έλξης επισκεπτών από όλο τον κόσμο. Το Ίδρυμα Ωνάση αποκατέστησε την Οικία Καβάφη στην Αλεξάνδρεια, σε συνεργασία με το Ελληνικό Ίδρυμα Πολιτισμού, καθιστώντας την έναν προορισμό που μαγνητίζει επισκέπτες από κάθε γωνιά του πλανήτη.Υπό την αρχιτεκτονική μελέτη του Flux-office της Εύας Μανιδάκη και του Θανάση Δεμίρη, το μέρος όπου ο Κ. Π. Καβάφης έζησε το μεγαλύτερο μέρος της ζωής του και δημιούργησε δεκάδες από τα έργα που τον ανέδειξαν σε παγκόσμιο ποιητή αποκαταστάθηκε και αναδιαμορφώθηκε, ώστε να αναδειχθεί η εικόνα της κατοικίας όπως ήταν στα χρόνια που έζησε ο ποιητής, να φωτιστούν η σχέση του με την πόλη της Αλεξάνδρειας και ο αντίκτυπος του έργου του έως σήμερα, αλλά και για να μεταφερθούμε πίσω στον χρόνο. Εικόνες της βιογραφίας του παίρνουν μορφή σε ένα διαμέρισμα στο κέντρο της Αλεξάνδρειας.

Η ημέρα των εγκαινίων

Ο Πρόεδρος του Ιδρύματος Ωνάση, Αντώνης Σ. Παπαδημητρίου, και ο Πρόεδρος του Ελληνικού Ιδρύματος Πολιτισμού, Νίκος Α. Κούκης, υποδέχτηκαν την Πρόεδρο της Δημοκρατίας, Κατερίνα Σακελλαροπούλου, η οποία εγκαινίασε την ανανεωμένη Οικία Καβάφη, παρουσία της Υπουργού Πολιτισμού, Λίνας Μενδώνη, του Γενικού Προξένου Αλεξανδρείας, Ιωάννη Πυργάκη, του Έλληνα Πρέσβη στο Κάιρο, Νικολάου Παπαγεωργίου, της επιστημονικής επιτροπής του Αρχείου Καβάφη, του Διοικητικού Συμβουλίου του Ιδρύματος Ωνάση, αντιπροσωπείας μελών του Διοικητικού Συμβουλίου του Ελληνικού Ιδρύματος Πολιτισμού, της Διευθύντριας Πολιτισμού του Ιδρύματος Ωνάση, Αφροδίτης Παναγιωτάκου, της Διευθύντριας Παιδείας του Ιδρύματος Ωνάση, Έφης Τσιότσιου, και της εκπροσώπου του Αρχείου Καβάφη, Μαριάννας Χριστοφή.

«Με χαρά και συγκίνηση εγκαινίασα την ανακαινισμένη Οικία Καβάφη στην Αλεξάνδρεια, έργο που ανέλαβε και υλοποίησε με ιδιαίτερη φροντίδα το Ίδρυμα Ωνάση. Η ανάδειξη αυτού του χώρου, όπου ακόμη κυκλοφορεί το πνεύμα της μοναδικής καβαφικής ποίησης, αποτελεί μέγιστη προσφορά όχι μόνο στην ελληνική παροικία της Αλεξάνδρειας και στους Έλληνες μελετητές και λάτρεις του καβαφικού έργου, αλλά και στην παγκόσμια κοινότητα, που αναγνώρισε στους στίχους του έναν μεγάλο ποιητή του 20ου αιώνα»

– Κατερίνα Σακελλαροπούλου, Πρόεδρος της Δημοκρατίας

 

«Το Ίδρυμα Ωνάση κι εγώ προσωπικά αισθανόμαστε περήφανοι που η χορηγία μας οδήγησε στην αποκατάσταση της Οικίας Καβάφη στην Αλεξάνδρεια, σε συνεργασία με το Ελληνικό Ίδρυμα Πολιτισμού. Είναι το μέρος όπου ο Καβάφης έζησε το μεγαλύτερο μέρος της ζωής του και δημιούργησε δεκάδες έργα σε συνεχή διάλογο με την Ιστορία. Ένας άλλος ”διάλογος” ξεκινάει πλέον ανάμεσα στην Αθήνα και την Αλεξάνδρεια, συνιστώντας μια ενιαία διαδρομή έρευνας και αναζήτησης. Με την αποκατάσταση της Οικίας Καβάφη, το Ίδρυμα Ωνάση αποδίδει στην πολιτιστική μας κληρονομιά ένα μέρος της οφειλόμενης τιμής. Την ίδια στιγμή, διευρύνει τις δυνατότητες της έρευνας για το μέλλον της καβαφικής ποίησης. Η Οικία Καβάφη δεν θα μπορούσε ούτε φιλοδοξεί να είναι πιστή αναπαράσταση του σπιτιού του Καβάφη όπως ήταν πριν από τόσα χρόνια. Τα όποια ενθυμήματά του, προσωπικά και διακοσμητικά αντικείμενα διασώσαμε, φυλάσσονται εξάλλου με ασφάλεια στο Αρχείο Καβάφη στην Αθήνα. Στην Αλεξάνδρεια προσπαθήσαμε να δώσουμε μια αίσθηση της ζωής και του χώρου στον οποίο κινήθηκε ο Ποιητής, μια αίσθηση μόνο από τη ζωή του. Έτσι, στην Αλεξάνδρεια είναι ο χώρος όπου έζησε ο Καβάφης και στην Αθήνα τα πράγματα με τα οποία έζησε».

 

– Αντώνης Σ. Παπαδημητρίου, Πρόεδρος του Ιδρύματος Ωνάση

 

«Η συνεργασία του Ελληνικού Ιδρύματος Πολιτισμού με το Ίδρυμα Ωνάση για τη λειτουργία της Οικίας Καβάφη αποτέλεσε επιλογή στρατηγικής σημασίας. Και το αποτέλεσμα δικαιώνει τις προθέσεις, οι οποίες μεταβλήθηκαν σε απτή και ολοκληρωμένη πραγματικότητα. Το νέο κτίριο της Οικίας Καβάφη είναι ένα ακόμη έργο εθνικής προσφοράς, ένα ακόμη έργο ανάδειξης της καβαφικής ποιητικής δημιουργίας, μαζί με το Αρχείο Καβάφη, το οποίο εκτίθεται πλέον στην Αθήνα».

– Νίκος Α. Κούκης, Πρόεδρος του Ελληνικού Ιδρύματος Πολιτισμού

Λίγα λόγια για την ιστορία της Οικίας Καβάφη
Ο Κ. Π. Καβάφης εγκαταστάθηκε στο διαμέρισμα του 2ου ορόφου της τότε 10 Rue Lepsius  (σήμερα Rue C. P. Cavafy 4, πρώην Rue Sharm el Sheikh) το 1907. Το κτίριο πιθανότατα ανεγέρθηκε την πρώτη δεκαετία του 20ού αιώνα, μεταξύ 1905 και 1907. Αποτελεί παράδειγμα εκλεκτικιστικής αρχιτεκτονικής, που κυριαρχούσε στην Αλεξάνδρεια τον 19ο και το πρώτο μισό του 20ού αιώνα. Ο Κ. Π. Καβάφης έμεινε εκεί για έναν χρόνο, μαζί με τον μεγαλύτερο αδελφό του, Παύλο (Paul). Τον επόμενο χρόνο ο Παύλος συνταξιοδοτήθηκε και μετακόμισε μόνιμα στη Γαλλία, στην πόλη Υέρ, και έκτοτε ο ποιητής έζησε μόνος σε αυτό το διαμέρισμα. Μετά τον θάνατό του, η οικία λειτούργησε για κάποια χρόνια ως πανσιόν με το όνομα Amir, μεταξύ άλλων χρήσεων.

Ο δρόμος όπου βρίσκεται η Οικία Καβάφη ονομαζόταν Lepsius κατά την εποχή του Καβάφη, ωστόσο αργότερα μετονομάστηκε σε C. P. Cavafy, προς τιμήν του Έλληνα ποιητή. Το κτίριο περιβαλλόταν από το Ελληνορθόδοξο Πατριαρχείο, το Ελληνικό Νοσοκομείο και τους οίκους ανοχής της πόλης, τα οποία ο Καβάφης αποκαλούσε ο «Ναός της Ψυχής», ο «Ναός του Σώματος» και ο «Ναός της Σάρκας», αντίστοιχα.

Στις 16 Νοεμβρίου 1992, με πρωτοβουλία του ιστορικού και συγγραφέα Κωστή Μοσκώφ, μορφωτικού ακολούθου στην Ελληνική Πρεσβεία του Καΐρου, εγκαινιάστηκε στον χώρο το Μουσείο Καβάφη. Δύο χρόνια αργότερα διαμορφώθηκε και η Αίθουσα Στρατή Τσίρκα στην οικία, με υλικά που δώρισε η Εταιρεία Φίλων Στρατή Τσίρκα, αφιερωμένη στον σημαντικό Αιγυπτιώτη πεζογράφο. Ο Τσίρκας είχε γνωρίσει σε νεαρή ηλικία τον Καβάφη, τον οποίο είχε επισκεφθεί στο διαμέρισμά του το καλοκαίρι του 1930. Πολλά χρόνια αργότερα δημοσίευσε δύο εμβληματικά έργα για τον ποιητή: Ο Καβάφης και η εποχή του (1958) και Ο πολιτικός Καβάφης (1971).

Στις 11 Μαΐου 2024, η Οικία Καβάφη παραδόθηκε και πάλι στο κοινό, με αίθουσες γεμάτες από σημαντικά αντικείμενα που φωτίζουν τη ζωή του παγκόσμιου ποιητή.

ΟΙΚΙΑ ΚΑΒΑΦΗ
Οδός Κ. Π. Καβάφη 4, Αλεξάνδρεια, Αίγυπτος
2ος όροφος
Ημέρες και ώρες λειτουργίας: Τρίτη – Κυριακή, 10:00-17:00
Είσοδος ελεύθερη

 

 

Το Ίδρυμα Ωνάση και η σχέση του με τον Κ. Π. Καβάφη 

Ξεκινώντας με την απόκτηση του Αρχείου Καβάφη το 2012, την ψηφιοποίηση και το άνοιγμά του σε κοινό και ερευνητές το 2019, την εγκαινίαση ενός νέου χώρου για το Αρχείο Καβάφη στη Φρυνίχου στην Πλάκα, το 2023, που στεγάζει το φυσικό αρχείο και τη βιβλιοθήκη του ποιητή, μια συλλογή προσωπικών του αντικειμένων αλλά και έργα τέχνης με αναφορές στον ίδιο, το Ίδρυμα Ωνάση ανέλαβε στις αρχές του 2022 την αποκατάσταση της Οικίας Καβάφη στην Αλεξάνδρεια, σε συνεργασία με το Ελληνικό Ίδρυμα Πολιτισμού. Η οικία του ποιητή, πλήρως ανακαινισμένη, είναι ένας ακόμη σταθμός στο ταξίδι του Ιδρύματος Ωνάση, που τιμά με κάθε νέα πρωτοβουλία τον Αλεξανδρινό ποιητή. Πάντα η Αλεξάνδρεια είναι… έγραφε στο ποίημά του, «Φυγάδες» (1914). Το μπαλκόνι του περιμένει ανανεωμένο τους επισκέπτες να σταθούν στο σημείο όπου στεκόταν και ο ίδιος και να αντικρίσουν αυτά που έβλεπε και ο ίδιος τότε, δημιουργώντας μια ζωντανή σύνδεση με το παρελθόν. Το παρελθόν, το παρόν και το μέλλον του ποιητή από την Αλεξάνδρεια, στην Αθήνα και, τελικά, σε όλο τον κόσμο.

 

ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΙ ΣΥΜΒΟΥΛΟΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΘΕΣΗ ΣΤΗΝ ΟΙΚΙΑ ΚΑΒΑΦΗ

Hala Halim, Αναπληρώτρια Καθηγήτρια στα Τμήματα Συγκριτικής Λογοτεχνίας και Σπουδών Μέσης Ανατολής, New York University, ΗΠΑ
Peter Jeffreys, Αναπληρωτής Καθηγητής Αγγλικής Φιλολογίας, Suffolk University, Βοστόνη, ΗΠΑ
Λουίζα Καραπιδάκη, Μουσειολόγος, Κέντρο Ερεύνης της Ελληνικής Λαογραφίας, Ακαδημία Αθηνών
Αλέξανδρος Καζαμίας, Αναπληρωτής Καθηγητής Πολιτικών Επιστημών, Σχολή Καλών Τεχνών και Ανθρωπιστικών Σπουδών, Coventry University, Ηνωμένο Βασίλειο
Gonda Van Steen, Καθηγήτρια στην έδρα «Κοραής» Νεοελληνικής και Βυζαντινής Ιστορίας, Γλώσσας και Λογοτεχνίας, King’s College London, Ηνωμένο Βασίλειο
Mohamed Adel Dessouki, Σύμβουλος Αστικής Ιστορίας, Πανεπιστήμιο Αλεξάνδρειας, Αίγυπτος

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΡΧΕΙΟΥ ΚΑΒΑΦΗ
Στάθης Γουργουρής, Καθηγητής Συγκριτικής Λογοτεχνίας και Κοινωνικών Σπουδών στο Πανεπιστήμιο Columbia της Νέας Υόρκης, ΗΠΑ
Μαρία Μπολέτση, Διακεκριμένη Καθηγήτρια Νεοελληνικών Σπουδών στο Πανεπιστήμιο του Άμστερνταμ (έδρα Μαριλένας Λασκαρίδη) και Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Συγκριτικής Λογοτεχνίας στο Πανεπιστήμιο του Λάιντεν, Ολλανδία
Μάρθα Βασιλειάδη, Επίκουρη Καθηγήτρια Νεοελληνικής Φιλολογίας στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης
Bart Soethaert, Επιστημονικός Υπεύθυνος στο ερευνητικό πρόγραμμα αριστείας “Temporal Communities: Doing Literature in a Global Perspective” (EXC 2020) και μεταδιδακτορικός ερευνητής, Freie Universität Berlin, Γερμανία
Αμαλία Παππά, Αναπληρώτρια Γενική Διευθύντρια στα Γενικά Αρχεία του Κράτους (ΓΑΚ)
Peter Jeffreys, Αναπληρωτής Καθηγητής Αγγλικής Φιλολογίας, Suffolk University, Βοστόνη, ΗΠΑ
Χριστίνα Ντουνιά, Ομότιμη Καθηγήτρια Νεοελληνικής Φιλολογίας στο Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών (ΕΚΠΑ)
Τάκης Καγιαλής, Καθηγητής Νεοελληνικής Φιλολογίας στο Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο
Vicente Fernández González, Αναπληρωτής Καθηγητής Μετάφρασης και Διερμηνείας Νέων Ελληνικών στο Πανεπιστήμιο της Μάλαγα, Ισπανία

ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΕΣ ΕΡΓΟΥ ΟΙΚΙΑΣ ΚΑΒΑΦΗ
ΙΔΡΥΜΑ ΩΝΑΣΗ
Αντώνης Σ. Παπαδημητρίου, Πρόεδρος Ιδρύματος Ωνάση
ONASSIS CULTURE
Αφροδίτη Παναγιωτάκου, Director of Culture
Δημήτρης Θεοδωρόπουλος, Deputy Director of Culture
ONASSIS EDUCATION
Έφη Τσιότσιου, Executive Director & Director of Education
Μαριάννα Χριστοφή, Project Development Manager
Αγγελική Μούσιου, Cavafy Archive Researcher
Ελεάννα Σεμιτέλου, Projects Coordinator

ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΕΣ ΕΚΘΕΣΗΣ ΟΙΚΙΑΣ ΚΑΒΑΦΗ
Σχεδιασμός & Επιμέλεια: Flux-office, Εύα Μανιδάκη – Θανάσης Δεμίρης
Συνεργάτρια: Ελένη Αραποστάθη
Γραφιστικός Σχεδιασμός: Κατερίνα Βλάχμπεη
Μεταφράσεις & Επιμέλεια στα αγγλικά: Karren Emmerich
Μεταφράσεις & Επιμέλεια στα ελληνικά: Βασίλης Δουβίτσας
Μεταφράσεις στα αραβικά: Khaled Raouf
Διορθώσεις στα αραβικά: Roni Bou Saba
Συντονισμός έργου: Έφη Τσιότσιου, Μαριάννα Χριστοφή, Ελεάννα Σεμιτέλου
Ανάδοχος αποκατάστασης κτιρίου: CODEP LTD EGYPT
Αναπαραγωγή αρχειακών τεκμηρίων: Μπάμπης Λέγγας
Ανάρτηση έργων τέχνης: MOVEART
Παραγωγή & επίβλεψη εγκατάστασης ειδικών κατασκευών & μονάδων προβολής: Cluster

 

Related posts

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ: Της Εταιρείας Ελλήνων Σκηνοθετών για την τροπολογία του cash rebate

Το βιβλίο σε κρίση: Έρευνα για το βιβλίο την εποχή της πανδημίας

Newsroom

Με επιτυχία πραγματοποιήθηκε στο Ίδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη το Συνέδριο: “Αρχέτυπα στις ελληνικές βιβλιοθήκες